Wyższe zarobki, rozbudowany system opieki zdrowotnej i wsparcie socjalne to tylko niektóre z wielu zalet pracy w Niemczech. Na wyjazd za zachodnią granicę decyduje się więc coraz więcej Polaków i nie są oni w tej kwestii wyjątkiem. Szacuje się, że już ponad ¼ osób mieszkających obecnie w Niemczech jest urodzona za granicą lub ma co najmniej jednego rodzica-imigranta. Wydaje się więc, że to idealny kraj dla poszukujących pracy. Jeśli Ty również zastanawiasz się nad wyjazdem do Niemiec, koniecznie przeczytaj ten artykuł. Zebraliśmy w nim dla Ciebie najważniejsze informacje dotyczące pracy w Niemczech.

Pobyt w Niemczech a podejmowanie pracy

W świetle prawa każdy obywatel Unii Europejskiej ma prawo legalnego pobytu na terenie Niemiec do trzech miesięcy. Prawo pobytu dłuższego niż 3 miesiące przysługuje:

• zatrudnionym lub prowadzącym samodzielną działalność,
• osobom zdobywającym wykształcenie zawodowe,
• poszukującym zatrudnienia zachowując rozsądne perspektywy powodzenia,
• osobom nieczynnym zawodowo, ale posiadającym wystarczające środki na utrzymanie i ubezpieczenie zdrowotne,
• osobom legalnie przebywającym w Niemczech przez co najmniej 5 lat (prawo stałego pobytu).

Oznacza to, że w przypadku podjęcia pracy w Niemczech możesz legalnie przebywać na terenie kraju. Urząd ds. cudzoziemców z góry zakłada, że wymienione wyżej warunki są spełniane. W ramach kontroli może jednak zażądać przedłożenia określonych dokumentów, takich jak np. zaświadczenie o zatrudnieniu od pracodawcy. 

Praca w Niemczech – zawieranie umowy

Przed zawarciem umowy o pracę, zdarza się, że pracodawca oczekuje tzw. pracy na próbę. Praca na próbę często trwa maksymalnie do kilku dni i nie wiąże się ona z  wynagrodzeniem. Pozwala podjąć pracodawcy decyzję czy chce zatrudnić danego pracownika na podstawie wykonywanych w tym czasie zadań i etyki pracy kandydata.

Innym rodzajem testu może być praca na okres próbny. Okres próbny jest objęty umową, a pracownik otrzymuje wynagrodzenie za swoją pracę. Pracownik może otrzymać umowę na czas nieokreślony wraz z umową na okres próbny lub wyłącznie umowę na czas okresu próbnego. Wówczas przedłużenie stosunku pracy będzie wymagało zawarcia nowej umowy.
Decydując się na pracę w Niemczech, musisz wiedzieć, że obowiązkiem pracodawcy jest dostarczyć Ci pisemną umowę o pracę nie później niż miesiąc po rozpoczęciu pracy. W Niemczech umowa o pracę powinna zawierać informacje takie jak:

• nazwę i adres pracodawcy i pracownika,
• datę rozpoczęcia i czas trwania zatrudnienia,
• rodzaj wykonywanych czynności i opis zadań,
• miejsce pracy,
• wysokość wynagrodzenia (zwykle kwota brutto),
• podsumowanie wynagrodzenia (pensja podstawowa ew. dopłaty, dodatki),
• czas pracy,
• długość corocznego urlopu wypoczynkowego,
• okres wypowiedzenia umowy o pracę,
• informacja o zastosowanych układach zbiorowych lub uzgodnieniach zakładowych, o świadczenie usług.

Od 1 sierpnia 2022 roku wszyscy pracodawcy w Niemczech muszą dodatkowo dostarczyć informacji m.in. na temat maksymalnej długości okresu próbnego, o ile taki ustalono.

Rodzaje umów o pracę w Niemczech – na jak długo podpisuje się umowę?

Podobnie jak w Polsce, w Niemczech istnieją dwa rodzaje umów o pracę. Są to umowa na czas określony i nieokreślony. 

Standardowo umowa na czas określony jest podpisywana w Niemczech na okres 2 lat i może być przedłużona do 3 razy. Jej zakończenie nie wymaga składania wypowiedzenia przez żadną ze stron. 

Umowa na czas nieokreślony nie zawiera daty jej zakończenia, a do jej rozwiązania wymagane będzie złożenie wypowiedzenia.

Płaca minimalna w Niemczech

Płaca minimalna w Niemczech regulowana jest ustawowo. Takie wynagrodzenie musi zostać wypłacone bez względu na poziom zadowolenia pracodawcy z wykonywanej pracy czy osiągnięte wyniki. W Niemczech minimalna stawka godzinowa wynosi obecnie 10,45 euro brutto za godzinę. W październiku 2022 r. ma ona wzrosnąć do 12 euro za godzinę. Przy zatrudnieniu na pełen etat za pracę w Niemczech pracownik otrzyma więc ok. 1981 euro brutto.

Poza regulacjami ogólnokrajowymi liczą się również akty prawne poszczególnych landów. Odpowiedź na pytanie ile zarobisz, pracując w Niemczech, nie jest więc taka prosta. Zarobki w Niemczech uzależnione są m.in. od branży, regionu, kwalifikacji czy doświadczenia pracownika.

Przy niektórych zawodach obowiązują wyższe stawki płacy minimalnej. Dla branży budowlanej minimalna stawka godzinowa dla niewykwalifikowanego pracownika we wszystkich regionach wynosi 12,85 euro. Stawki pracowników wykwalifikowanych mogą się różnić w zależności od landu. Na zachodzie Niemiec zarobić mogą oni już od 15,70 euro za godzinę.

Pensja brutto i netto w Niemczech – ile zarobisz pracując za zachodnią granicą?

Za niemiecką granicą negocjuje się zawsze kwotę brutto, dlatego to, ile finalnie zarobisz, pracując w Niemczech, nie jest takie oczywiste. Pensja “na rękę” może różnić się w zależności od  kilku czynników. Są to m.in. opłacane przez pracodawcę świadczenia socjalne, podatki. Wysokość niemieckiej pensji netto zależy także od klasy podatkowej pracownika, jego miejsca zamieszkania, tego, czy mieszka z rodziną i czy posiada dzieci.

Czas pracy w Niemczech

Osobę, która wkrótce rozpocznie pracę w Niemczech, zainteresować powinien również czas pracy. Czas ten reguluje ustawa i zalicza się do niego odstęp czasowy, w którym pracownicy mogą udostępnić swoje siły pracodawcy wraz z czasem tzw. gotowości pracy (wyjątkiem są tutaj kierowcy ciężarówek, dla których gotowość ta nie wlicza się do czasu pracy).

Do czasu pracy w Niemczech nie wlicza się czas przerwy, a także droga do i z pracy. Wyjątkiem są górnicy pracujący pod ziemią.

W Niemczech czas pracy może wynieść maksymalnie 8 godzin dziennie i może on zostać przedłużony do maksymalnie 10 godzin przy zachowaniu średniej ośmiu godzin pracy w ciągu pół roku. Dla świeżo upieczonego pracownika istotną informacją może okazać się również to, że w obowiązuje zakaz pracy w niedziele i święta. Warto mieć na uwadze jednak fakt, iż każdy land obchodzi inne święta, a w przypadku niektórych branż i czynności mówić możemy o tzw. wyjątkach od reguły.

W pewnych okolicznościach układy zbiorowe przewidują krótszy lub dłuższy czas pracy. Przykładowo w branży budowlanej od grudnia do marca pracuje się 38, a w pozostałych miesiącach 41 godzin tygodniowo.

Praca w Niemczech a urlop

Długość urlopu wypoczynkowego w Niemczech wynosi rocznie co najmniej:

• 24 dni robocze w przypadku 6-dniowego tygodnia pracy,
• 20 dni w przypadku 5-dniowego tygodnia pracy.

Za dni robocze uznaje się wszystkie dni kalendarzowe, które nie są niedzielami lub ustawowymi świętami. Co istotne, liczba dni urlopu w Niemczech wzrasta wraz ze stażem pracy, a sam urlop przysługuje po przepracowaniu co najmniej 6 miesięcy. Warto dodać, że umowy zbiorowe zazwyczaj wydłużają czas urlopu do 30 dni i więcej. W czasie urlopu wypoczynkowego w Niemczech pracownik otrzymuje wynagrodzenie za czas urlopu w takiej samej wysokości, jakby wykonywał obowiązki wynikające ze stosunku pracy (wyliczana jest średnia z ostatnich 13 tygodni).

Pracując w Niemczech, urlop należy wykorzystać w danym roku kalendarzowym. W określonych przypadkach możliwe jest przeniesienie urlopu na rok następny, ale trzeba go wykorzystać najpóźniej do 31 marca.

Czym zajmują się Polacy, pracując w Niemczech?

Naturalnym jest fakt, że wielu imigrantów podejmuje się pracy w zawodach prostych i niewymagających konkretnych umiejętności czy kwalifikacji. Pracodawcy poszukują jednak również specjalistów. 

Jakie są najpopularniejsze prace wśród Polaków pracujących w Niemczech? Do jednych z najczęściej wybieranych zaliczyć można przede wszystkim zawody opiekuńcze i medyczne. Popularnością cieszą się również prace budowlane, magazynowe i prace przy produkcji. Polacy w Niemczech równie często wybierają zawód kierowcy ciężarówek. 

Niemieccy pracodawcy poszukują z kolei elektryków, spawaczy, lakierników czy mechaników samochodowych. Chętnie zatrudniani są także programiści.

Praca w Niemczech – podsumowanie

Podjęcie decyzji o zmianie pracy zawsze wiąże się z wątpliwościami. Teraz już wiesz, jak wygląda praca w Niemczech i ile możesz zarobić. Pamiętaj, że praca w Niemczech może różnić się od tej, jaką znasz w Polsce, ale dzięki analizie plusów i minusów, będziesz w stanie ocenić, czy praca w Niemczech to coś dla Ciebie.